persbericht 16 juli 2010
Het nationaal farmaceutisch museum gelegen aan de Westhaven 29 te Gouda is drie kopstukken rijker. Na het bezoek van de 25 gapers uit Enkhuizen (3 december t/m 28 februari 2010) zijn er nu drie kopstukken opgenomen in de collectie van het museum.
De gaper is een vreemde, raadselachtige verschijning. De gaper is een typisch Nederlandse volksuiting en komt behalve in Nederland en langs de landsgrenzen nergens anders ter wereld voor. Een gaper is een uithangbord voor drogisterijen en apothekers. Door de tijd heen is er een kleurrijk gezelschap ontstaan bestaande uit donkere en blanke exotische mannen met tulbanden en oorbellen, narren met bellen aan hun muts, politieagenten, soldaten en brandweerlieden met helm en zieken met een doek om hun hoofd of met een slaapmuts op.
Het is het meest aanneembaar dat de open mond van de gaper in verband staat met de geneeskunde. De patiënt laat tijdens een behandeling de arts meermalen het achterste van zijn tong zien. In eerste instantie om een diagnose te lasten stellen en in tweede instantie om de medicatie in te nemen of om kiezen te laten trekken. De uitdrukking van sommige gapers heeft te maken met pijn of het innemen van de heilzame, maar onsmakelijke poeders en pillen. Soms ligt er een pilletje op de tong of houdt een gaper een zwavelstok – een medicijn tegen pest – tussen zijn kaken.
Naast de Goudse gaper aan de Wijdstraat 31 (voorheen de apotheek van Anton Coops) prijkt er ook nog een gaper aan de gevel van de vroegere stadsapotheek van Het Catharina Gasthuis (nu museumgoudA).
De gapers zijn op initiatief en door bemiddeling van het bestuur NFM en museumgoudA door de apothekersketen Mediq gekocht en daarmee als collectie behouden voor het Zuiderzee-museum te Enkhuizen.
De gapers zijn tijdens de openingsuren van het nationaal farmaceutisch museum te bezoeken.
